X
تبلیغات
محراب - جاذبه هاي گردشگري آذربايجان شرقي - مقبره شيخ محمود شبستري
مقبره شيخ محمود شبستري


مقبره سعدالدين محمودبن عبدالكريم بن يحيي از عرفاي بزرگ و مشاهير آذربايجان و صاحب مثنوي معروف «گلشن راز» در باغي موسوم به گلشن راز در شبستر واقع و در جوار مقبره شيخ محمود شبستري آرامگاه استاد او «بهاء الدين يعقوب تبريزي » نيز قرار دارد . اين آرامگاه در اواخر قرون هفتم هـ .ق ساخته شده ولي در زمان قاجاريه توسط حاجي ميرزا آغاسي وزير محمدشاه تجديد عمارت گرديد . در سال 1267 هـ . ق دو قطعه سنگ نبشته مرمر با خط نستعليق برجسته روي قبرها نصب گريده است . سنگ مزار شيخ محمود شبستري سال وفات او را 720 هـ . ق در 33 سالگي ذكر كرده است .
در سال 1297 هـ . ق اين بنا به امر ميرزا حسن خان سپهسالار پيشكار ايالت آذربايجان مرمت شد .


مثنوي «گلشن راز» سرشار از مضامين فلسفي و كلامي و حكمت است و يكي از متون شگفت انگيز منظوم در زمينه تفكر اسلامي به شمار مي آيد .
در شهر سيس كه در 14 كيلومتري شبستر واقع شده آثار ديدني متعددي وجود دارد از جمله سنگ قيزيل داش به رنگ سرخ مايل يه صورتي و به شكل صندوق است كه دور تا دور آن عباراتي به خط كوفي ديده ميشود . همچنين مزار پير رجب و حاج شيخ اسماعيل از عرفاي بزرگ قرون 7 و 8 هـ . ق كه در نزديكي آن مجسمه قوچ سنگي بزرگي قرار گرفته است و از اماكن مقدس اهالي محسوب ميشود .
در اين شهر نيز « مسجد محمد حنيفه» كه بناي آن منسوب به صفويه است و در كنار آن مقبره «باله حسن» از مريدان «شيخ شهاب الدين اهري» قرار دارد .


شيخ محمود شبستري از مردان عارف و نامي شبستر بوده كه در زمان سلطنت شيخ محمد خدابنده و ابو سعيد ايلخاني به عنوان عارف بزرگ محسوب مي شده است.
همانگونه كه در مبحث مشاهير و مفاخير شبستر به شخصيت شيخ محمود و زندگاني وي اشاره شده وي طي مسافرتها متعددش در اواخر عمر به شبستر بازگشته و فوت نموده است پيكر او را در وسط باغچه اي به نام گلشن در كنار مقبره استادش بهاء الدين يعقوب تبريزي به خاك سپرده اند.اين مقبره از آن زمان تاكنون در شبستر پا بر چاست و تا به امروز زيارتگاهي كه مردم با نذورات و قرباني ها از راههاي دور و نزديك به زيارت آن مي شتابند.




مريدان شيخ براي وي و استادش بهاء الدين مقبره اي ساختند و براي هر دوسنگ نبشته اي جداگانه به صورت مرمرين نصب نمودند.
راجع به شيخ بهاءالدين درمبحث مشاهير ومفاخر شبستر بحث و بررسي گرديده است
واما
متن سنگ نبشته شيخ محمود چنين است :
هذا المرقد الشريف جناب شيخ المشايخ شيخ محمود شبستري رحمه الله عليه كه در سراپرده قدم قدم بر بساط فضل نهاد و از كاس اولياي كبار شربت محبت چشيد و به دست جناب قطب الاوليا مولانا بهاء الدين يعقوب عليه الرحمه خرقه ولايت پوشيد و در سنه عشرين وسبع مائه در سن سي و سه سالگي از اين دار فاني به عالم جاوداني رحلت فرمود رحمه الله عليه
هرگز نميرد آن كه دلش زنده شد به عشق ثبت است بر جريده عالم دوام ما
و اما اين مقبره چند با مرمت شده است از جمله
صحنه مقابر ايشان به مرور زمان ريخته و خراب شده بود، حاجي ميرزا آقاسي مرحوم در اواخر عمر تجديد عمارت كرده و سنه 1267 ميرزا حسينخان سپهسالار هم كه به پيشكاري ايالت آذربايجان رفته است دوباره تعمير و مرمت نموده است و در چندي قبل به همت تيمسار سرلشكر حسن مقدم نيز تعمير شده است .
حدود سي سال قبل نيز اين بنا دركنار اداره اوقاف شبستر قرار گرفته و تعمير شده است
در باغچه مقبره چند قطعه سنگ ديگر وجود دارد .
سه قطعه از اين سنگها جالب و ارزنده است ، دوقطعه از آنهاشكل صندوق دارند كه احتمال مي رود از سنگهاي پايه در ورودي باغچه بقعه بوده اند و ديگري پايه سنگي مقرنس مشعلي است از نوع سنگهاي كبود معمولي”



اطلاعات اضافي :

مقبره و آرامگاه شيخ محمود شبستري شاعر و عارف نامي ايران در شهرستان شبستر با پيشرفت فيزيكي 85 درصد رو به اتمام است .
در اين مجموعه كه به صورت مجتمع فرهنگي ، هنري ساخته مي شود امكاناتي چون كلاس هاي آموزش هنرهاي كاربردي ، كتابخانه عمومي و تخصصي در زمينه ادب و عرفان اسلامي ، سالن كنفرانس ، چايخانه سنتي ، زاير سرا و ساير امكانات فرهنگي و رفاهي تعبيه شده است . گفتني است شهرداري شبستر از سال 73 تصميم به بازسازي مقبره شيخ محمود شبستري گرفته بود اما به دليل كمبود اعتبار اين كار عملي نمي شد تا اينكه در سال 82 يكي از خيرين منطقه به نام حاج محمدرضا دادرس بخش عمده يي از هزينه هاي احداث اين مجموعه را بر عهده گرفت . در اين سال تمام املاك مسكوني و محوطه همجوار آرامگاه شيخ شبستري به مساحت 4 هزار متر مربع خريداري شد و احداث ساختمان مقبره و مجتمع فرهنگي آن بازيربنايي بالغ بر 2 هزار و 200 متر آغاز شد. كل هزينه آرامگاه مذكور بيش از 500 ميليون تومان برآورد شده كه 300 ميليون تومان آن از سوي محمدرضا دادرس ، خير شبستري پرداخت مي شود. در همين حال خبر مي رسد از اعتبارات سال جاري سازمان گردشگري و ميراث فرهنگي نيز حدود 30 ميليون تومان از جانب رييس جمهوري براي گسترش فضا و امكانات ساختمان مذكور اختصا يافته است . بقيه اعتبار مورد نياز هم از سوي ارگان هاي محلي تامين خواهد شد.





شكل و طراحي مجموعه فوق كه به سبك معماري سنتي ايراني و اسلامي است به شكل يك انگشتري است كه در محل نگين انگشتر، محل دفن شيخ محمود جاي گرفته است . شايان گفتن است به دنبال آماده شدن قسمت اعظمي از آرامگاه شيخ محمود شبستري ، همايشي با حضور استادان برجسته داخلي وبين المللي به منظور شناساندن ابعاد شخصيتي و بررسي آثار وي در ارديبهشت ماه سال آينده در جوار اين مقبره برگزار خواهد شد. شيخ محمود شبستري يكي از بزرگان ادب و عرفان پارسي در سال هاي پاياني قرن هفتم و اوايل قرن هشتم هجري محسوب مي شود. وي به سال 687 ه.ق بر اثر بيماري در همان شهر درگذشت . در اين ميان گرچه روزگار مجال ديدن بيش از 33بهار را به وي نداد اما وي در همين مدت كوتاه آثاري به جاي گذاشته كه هر يك در عرفان و ادب پارسي جايگاه ويژه يي دارد. آثاري همچون مثنوي سعادت نامه مرآت المحققين ، زمان و مكان ، معراجيه ، شاهنامه ، كنزالحقايق و حق اليقين في معرفه رب العالمين نگاشته هاي وي را شامل مي شوند. اما آنچه شيخ را بيش از پيش شهره ايران و جهان ساخته مثنوي گلشن راز اوست كه در سال 717 ه. ق در پاسخ   سوال از مسائل عرفاني اهالي خراسان سروده است .  

[ یکشنبه دوم اسفند 1388 ] [ 18:55 ] [ علیرضا افکاری ]

[ ]



مجله اینترنتی دانستنی ها ، عکس عاشقانه جدید ، اس ام اس های عاشقانه